Op 26 november verschijnt met de titel ‘Jan Corver – vader van het radioamateurisme’ een boek van de hand van auteur Gidi Verheijen over een man die een bijzondere rol heeft gespeeld in de ontwikkeling van de radio en de omroep in ons land. Gidi Verheijen schrijft vaker over radio en de pioniers van het medium. Op de omslag staat een foto van een schilderij van Corver, dat destijds door iemand van decorontwerp is geschilderd. Die herkomst kennen we dankzij de lezers van deze site, die we dat hadden gevraagd op verzoek van Beeld en Geluid.

Jan Corver leefde van 1878 tot 1956 en was de zoon van een telegrafist die op diverse plaatsen in het land de functie van directeur van post- en telegraafkantoren vervulde. Het gezin Corver verhuisde diverse keren van de ene standplaats van vader Corver naar de andere. Als gevolg daarvan volgde Jan zijn HBS-opleiding achtereenvolgens in Helmond, Tilburg en Leeuwarden. In die laatste stad behaalde hij in 1896 zijn diploma en kreeg hij een aanstelling tot redacteur van de Leeuwarder Courant, waar hij opviel door zijn rubrieken, waarin hij complexe onderwerpen op een begrijpelijke manier aan zijn lezers presenteerde. In 1908 volgde zijn benoeming tot redacteur van de Tachygrafische Inrichting van de Tweede Kamer der Staten Generaal (niet te verwarren met de stenografische dienst), die op dagen dat de Kamer vergaderde aan het eind van de dag een kort verslag van de vergadering aanleverde aan de pers.

Tijdens zijn verblijf in Den Haag kwam hij in contact met radiotelegrafie. Dat resulteerde in december 1913 in een groot artikel in het tijdschrift Panorama, waarin hij beschreef hoe amateurs met eenvoudige middelen een kristalontvanger konden bouwen voor de ontvangst van radiotelegrafie, zoals bijvoorbeeld weer- en tijdseinen. In datzelfde jaar overtuigde hij de minister van Waterstaat, ir. Lely, ervan dat het verbod op het ontvangen van telegrafiesignalen zinloos was, waarna het luisterverbod werd opgeheven.

In 1915 verscheen zijn eerste boek ‘Het draadloos ontvangstation voor den amateur’, dat door meer dan 10 andere boeken werd gevolgd die veel herdrukken beleefden. Zijn boek leidde in 1916 tot de oprichting van de NVVR (Nederlandsçhe Vereeniging voor Radiotelegrafie) en tot zijn rol als (hoofd)redacteur bij verschillende radiotijdschriften, waaronder Radio-Nieuws en Radio-Expres. In zijn laboratorium bouwde hij toestellen en schakelingen, waarover hij vervolgens uitgebreide artikelen schreef. Veel van die objecten zijn bewaard gebleven. Met zijn toegankelijke boeken, artikelen en lezingen bereikte Jan Corver een groot publiek, vooral radioamateurs, en enthousiasmeerde hij menigeen zich in het thema radio te verdiepen. Tot aan zijn dood bleef hij als technisch journalist actief.

Nog voordat in het midden van de jaren twintig omroepverenigingen werden opgericht, introduceerde hij in 1922 het woord ‘omroep’ als algemene aanduiding voor radiouitzendingen. Van 1928-1953 was hij bestuurslid van de AVRO en namens deze omroepvereniging was hij ook enkele jaren lid van de Raad van Beheer van de Nozema (Nederlandse Omroep Zender Maatschappij) en de NRU (Nederlandse Radio Unie). Jan Corver was driemaal gehuwd en overleed kinderloos in 1956 in zijn woonplaats Hilversum. Hij schonk zijn radionalatenschap, in de vorm van een archief, boeken, tijdschriften en een honderdtal technische objecten aan een nieuw op te richten museum. Die nalatenschap is thans in beheer bij het Nederlands Instituut voor Beeld & Geluid in Hilversum.

Televisor (1930), voorloper van de TV, een van de objecten in de Collectie Jan Corver, bij het Nederlands Instituut voor Beeld & Geluid in Hilversum.

Het boek omvat 160 pagina’s en is uitgevoerd met een harde kaft en in kleurendruk. Er staan veel afbeeldingen in, en een uitgebreide lijst met bronnen. Het is verkrijgbaar bij de auteur (gverhe@planet.nl) en kost 10 Euro, bij toezending 16 Euro.

Eerder verschenen van de hand van de auteur:

    • Het radiotoestel in de Tweede Wereldoorlog (2009)
    • Das Rundfunkgerät im Zweiten Weltkrieg in den Niederlanden (2010)
    • De opeising van radiotoestellen in WO II in België (2015)
    • Hanso Idzerda – 100 jaar radio-omroep (2019)